| Dane | |
|---|---|
| Urodzenie | 15 kwietnia 1898, Łódź |
| Śmierć | luty 1973, Katowice (Murcki) |
| Zawód | adwokat, działacz polityczny |
| Wykształcenie | Uniwersytet Warszawski; Uniwersytet Poznański |
| Partia | Polskie Stronnictwo Chrześcijańskiej Demokracji; Stronnictwo Pracy |
| Małżonka | Otylia z domu Szprot |
| Miejsce zamieszkania | ul. ks. J. Szafranka 9, Katowice |
Jerzy Lewandowicz wywodził się z rodziny mieszczańskiej o silnych tradycjach katolickich. W dorosłym życiu łączył pracę zawodową w zawodzie adwokata z aktywnością polityczną na rzecz chrześcijańskiej demokracji.
Życiorys i wykształcenie
Urodził się w Łodzi jako syn Adama i Stanisławy z domu Weber. W 1918 ukończył Gimnazjum Mikołaja Kopernika w Łodzi, a następnie rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim. Należał do SKMA "Odrodzenie" i w 1920 przystąpił do Polskiego Stronnictwa Chrześcijańskiej Demokracji.
W 1921 przeniósł się do Poznania i studiował na tamtejszym uniwersytecie. Przez pewien czas pracował jako sekretarz prałata Stanisława Adamskiego. Po ukończeniu studiów w 1922 osiadł w Katowicach i został sekretarzem Wojciecha Korfantego.
Kariera zawodowa przed 1939 roku
W 1924 wszedł w skład zarządu Spółki Wydawniczej "Polonia". W 1927 rozpoczął aplikację w Sądzie Apelacyjnym w Katowicach, a następnie pracował jako sędzia w Sądzie Grodzkim w Mysłowicach. Od 1 lutego 1933 prowadził własną kancelarię adwokacką; pod koniec lat 30. był drugim sekretarzem Okręgowej Rady Adwokackiej w Katowicach i w 1937 wstąpił do Stronnictwa Pracy.
Działalność w czasie II wojny światowej
Na początku wojny opuścił Górny Śląsk i przeprowadził się do Warszawy, gdzie współpracował z podziemnymi strukturami Stronnictwa Pracy oraz z Federacją Organizacji Narodowo-Katolickich "Unia". Z jego inicjatywy powołano konspiracyjne władze wojewódzkie Stronnictwa Pracy dla Śląska z siedzibą w Warszawie. W 1944 mianowano go Delegatem Rządu na Obszar Śląska; planowano jego nominację na wojewodę po wojnie.
Podczas powstania warszawskiego został ranny, choć nie uczestniczył w walkach z bronią w ręku. Po upadku powstania wyjechał do Częstochowy i tam oczekiwał zakończenia działań wojennych.
Działalność po 1945 i represje
W styczniu 1945 wrócił do Katowic i ponownie otworzył kancelarię adwokacką. Próbował reaktywować Stronnictwo Pracy na Śląsku i stanął po stronie konserwatywnych zwolenników Karola Popiela w sporze z prokomunistyczną grupą "Zryw". W lutym 1946 został wybrany prezesem zarządu wojewódzkiego; komuniści uznali ten zjazd za manifestację poglądów prawicowych i 7 marca 1946 aresztował go wraz z siedmioma innymi działaczami.
Po zwolnieniu nie zrezygnował z działalności i w lipcu 1946 ponownie wybrano go na prezesa wojewódzkiego, choć faktyczna struktura stronnictwa się rozpadła. W 1950 został ponownie aresztowany; podczas rewizji znaleziono w jego mieszkaniu tzw. "Instrukcję do zwalczania Służby Bezpieczeństwa" (Akcja B). W lipcu 1951 Wojskowy Sąd Rejonowy skazał go na dwa lata więzienia. Po zwolnieniu w październiku 1952 powrócił do praktyki adwokackiej; 21 maja 1954 otrzymał zezwolenie na wpis na listę adwokatów i pracował w Zespole Adwokackim nr 1 w Katowicach. W 1963 zatarto mu skazanie, a w 1972 przeszedł na emeryturę.
Rodzina i miejsce zamieszkania
Był żonaty z Otylią z domu Szprot, siostrą Elżbiety, żony Wojciecha Korfantego. Miał trzy siostry: Jadwigę, Irenę Łukasiewicz i Halinę Czechowską, oraz dwóch braci, obaj duchownych: Mieczysława (ur. 1886), proboszcza i dziekana w Pabianicach, który zginął w KL Dachau w 1941, oraz Władysława (ur. 1894), marianina, współtwórcę SMA "Odrodzenie", więźnia Pawiaka, zmarłego w 1949.
Mieszkał w kamienicy przy ulicy ks. J. Szafranka 9 w Katowicach; budynek ten później stał się siedzibą Muzeum Historii Katowic. Zmarł w lutym 1973 w Katowicach-Murckach.