Spodek znajduje się w Katowicach, w dzielnicy Koszutka, i wyróżnia się halą główną o kształcie ściętego, odwróconego stożka pokrytego aluminiowymi łuskami. Kompleks łączy funkcje widowiskowe i sportowe; odbywają się w nim koncerty, imprezy sportowe rangi międzynarodowej, targi oraz konferencje. Obiekt stał się jedną z wizytówek miasta i elementem miejskiej Strefy Kultury.
Historia Spodka
Decyzja o budowie wojewódzkiej hali zapadła pod koniec lat 50. XX wieku. Konkurs projektowy rozpisano na początku 1960 roku; zwycięski zespół tworzyli Jerzy Hryniewiecki, Maciej Gintowt i Maciej Krasiński, a głównym konstruktorem był Wacław Zalewski. Projekt wyróżniał się odważną koncepcją wiszących trybun i zyskał szerokie zainteresowanie fachowych czasopism europejskich.
Prace przygotowawcze ruszyły w 1964 roku. Budowa napotkała problemy techniczne i spory dotyczące obliczeń statycznych w połowie lat 60.; ostatecznie zaakceptowano pierwotne obliczenia projektantów i kontynuowano montaż konstrukcji. Oficjalne otwarcie hali odbyło się 8 maja 1971, podczas obchodów 50. rocznicy wybuchu III powstania śląskiego.
Jak zbudowany jest Spodek?
Kompleks obejmuje kilka funkcji sportowo-widowiskowych: halę wielofunkcyjną, lodowisko, salę gimnastyczną, siłownię, basen rekreacyjny oraz część hotelową i biurową. Całkowita kubatura obiektu wynosi 338 732 m³, a powierzchnia użytkowa to 29 473 m². Elewacja głównej hali pokryta jest około 30 tys. aluminiowych łusek ułożonych w karo; użyto też cegły klinkierowej, rzecznych kamyków i surowego betonu.
Nazwa „Spodek” upowszechniła się pod koniec lat 70. i 80. XX wieku ze względu na podobieństwo kształtu kopuły do latających spodków opisywanych w literaturze fantastyczno-naukowej z lat 60.
Dostępność, zarządzanie i remonty
W kolejnych dekadach zarządzanie obiektem zmieniało się wielokrotnie. W 1992 roku kompleks przejęło miasto Katowice. Część obiektów została włączona do Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji (MOSiR) w 2008 roku, a od 2 maja 2016 roku zarządzanie obiektem przejęła spółka PTWP Event Center.
Brak modernizacji doprowadził do konieczności remontów; kompleksową modernizację wnętrz rozpoczęto w 2007 roku. W pierwszym etapie, zakończonym w 2009 roku, powiększono widownię głównej hali do 7776 miejsc, zamontowano klimatyzację, wprowadzono wysuwane siedziska i loże VIP oraz nowe oświetlenie i ekran diodowy. Remont elewacji trwał od marca 2011 do grudnia 2012 roku.
Położenie w kontekście miejskim
Spodek leży w sąsiedztwie zespołu obiektów tworzących Strefę Kultury. Obok znajduje się Międzynarodowe Centrum Kongresowe, siedziba Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia oraz Muzeum Śląskie. Z MCK obiekt łączy podziemne przejście. Przed halą rozciąga się plac Sławika i Antalla.
Wokół Spodka powstały nowe inwestycje biurowe, w tym kompleks .KTW. Po drugiej stronie głównej alei znajduje się pomnik Powstańców Śląskich, zrealizowany w podobnym okresie co konstrukcja hali.
Aktualny status prawny i prace konserwatorskie
W związku z planami zmian w otoczeniu i dyskusjami o rozbiórce elementów tarasów, 10 kwietnia 2025 roku rozpoczęto procedurę wpisu zespołu zabudowy hali głównej do rejestru zabytków. Decyzją z 13 maja 2025 roku Śląski Wojewódzki Konserwator Zabytków wpisał kompleks do rejestru zabytków nieruchomych województwa śląskiego.
W marcu 2026 roku miasto ogłosiło przetarg na opracowanie dokumentacji projektowej i prace budowlane związane ze wzmocnieniem i naprawą konstrukcji tarasów Spodka; przetarg został ogłoszony 31 marca 2026 roku.
Podsumowanie
- Budowa: prace od 1964 do 1971, otwarcie 8 maja 1971.
- Konstrukcja: hala główna w kształcie ściętego odwróconego stożka pokryta ok. 30 tys. aluminiowych łusek.
- Zakres funkcji: wielofunkcyjna hala, lodowisko, sala gimnastyczna, basen, hotel i biura.
- Właściciel: miasto Katowice przejęło obiekt w 1992 roku; zarządzanie od 2016 roku prowadzi PTWP Event Center.
- Status ochrony: wpis do rejestru zabytków nieruchomych województwa śląskiego decyzją z 13 maja 2025.
Informacje praktyczne
- Adres: al. Wojciecha Korfantego 35, 40-161 Katowice — wyznacz trasę w Google Maps
- Telefon: +48324384030
- Strona internetowa: spodekkatowice.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,7 (25 404 opinie)
