1 października obchodzony jest Światowy Dzień Ludzi Starszych. Policja informuje, że wraz ze starzeniem się społeczeństwa rośnie liczba osób starszych — część z nich pozostaje aktywna, a część jest narażona na krzywdzenie lub wykluczenie. Komunikat zwraca uwagę na przemoc, oszustwa i ryzyko zaginięć oraz na możliwości wsparcia i działania zapobiegawcze.
Jak rozpoznawać przemoc wobec osób starszych?
Przemoc wobec seniorów może mieć różne formy. W komunikacie wymieniono m.in. przemoc psychiczną — w tym wyśmiewanie, poniżanie, izolowanie — oraz przemoc ekonomiczną polegającą na wykorzystywaniu pieniędzy lub majątku bez zgody osoby starszej. Wśród wymienionych problemów znalazły się także zaniedbywanie podstawowych potrzeb, naruszanie nietykalności osobistej oraz oszustwa i manipulacje. Zwrócono uwagę, że sprawcą bywa osoba z najbliższego otoczenia, od której senior jest zależny lub której ufa.
Jak chronić seniora przed oszustwami?
Komunikat opisuje metody używane przez przestępców: podszywanie się pod członków rodziny, pracowników banków czy urzędów oraz wykorzystywanie pośpiechu i silnych emocji. Oszuści korzystają z telefonu, wiadomości SMS, komunikatorów internetowych i fałszywych stron służących do wyłudzania danych i pieniędzy. W materiale podkreślono, że takie przestępstwa występują w praktyce — policja podała przykład seniorki, która straciła ponad 12 tysięcy złotych. Wzmożona ostrożność wobec nieoczekiwanych próśb o pieniądze i krytyczne podejście do telefonów wymuszających natychmiastowe działania pomagają ograniczać ryzyko.
Co robić, gdy osoba starsza może zaginąć?
Osoby starsze, szczególnie chorujące lub z niepełnosprawnościami, mogą łatwo stracić orientację. W komunikacie zaproponowano proste środki, które ułatwiają odnalezienie zaginionej osoby i wsparcie działań służb. Szybkie zgłoszenie zaginięcia ma kluczowe znaczenie dla akcji poszukiwawczej.
- Zaopatrzenie bliskiej osoby w kartkę z danymi kontaktowymi lub opaskę z informacjami.
- Użycie lokalizatora GPS — zegarka, opaski lub breloka — do monitorowania miejsca pobytu.
- Posiadanie aktualnego zdjęcia osoby starszej ułatwia identyfikację.
- Zadbaj o elementy odblaskowe na odzieży lub lasce, by poprawić widoczność po zmroku.
Gdzie szukać pomocy?
Komunikat podaje konkretne numery i instytucje dostępne dla osób starszych i ich opiekunów. Część usług jest bezpłatna i czynna całodobowo. W sytuacji zagrożenia lub natychmiastowej potrzeby kontaktu należy dzwonić pod numery alarmowe.
- Telefon zaufania dla Osób Starszych: 22 635 09 54 — wsparcie psychologiczne od poniedziałku do piątku w godz. 17:00–20:00; w środy dodatkowo dyżur dla osób dotkniętych chorobą Alzheimera i ich opiekunów w godz. 14:00–16:00. Koszt połączenia zgodny z taryfą operatora.
- Ogólnopolskie Pogotowie dla Osób Doznających Przemocy Domowej „Niebieska Linia”: 800 120 002 — bezpłatny, całodobowy, 7 dni w tygodniu.
- Centrum Wsparcia dla Osób Dorosłych w Kryzysie Psychicznym: 800 702 222 — bezpłatny, całodobowy, 7 dni w tygodniu.
Numery alarmowe: 112 / 997.
